Διαχείριση υδάτινων πόρων και ΔΕΥΑΧ

Το νερό είναι κοινωνικό αγαθό και όχι εμπόρευμα, ωστόσο αντιμετωπίζεται με λογική εμπορευματοποίησης, ενώ η κλιματική κρίση και η ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη δημιουργούν τεράστιες πιέσεις στους υδάτινους πόρους. Συμφωνώντας με τον κ. Λέκκα, η διαχείριση αφορά κυρίως τις επόμενες γενιές και απαιτεί αγαστή συνεργασία μεταξύ ΟΑΚ και ΔΕΥΑΧ, γιατί δεν μπορεί να καταστραφεί ο κάμπος των Χανίων και η πόλη να μείνει αλώβητη. Από το ζήτημα της επάρκειας νερού φαίνεται ότι μάλλον έχουμε υπερβεί τη φέρουσα ικανότητα — δεν γίνεται να πανηγυρίζουμε για ρεκόρ αφίξεων ενώ πιθανότατα πρέπει να πάμε σε αποτουριστικοποίηση. Η σημερινή γενιά τείνει να κατασπαταλά κρίσιμους πόρους από τις επόμενες γενιές, υποβαθμίζοντας το φυσικό περιβάλλον και μειώνοντας τον υδροφορέα.

Η ΔΕΥΑΧ διαθέτει ακριβή στοιχεία 12ετίας: η κατανάλωση αυξήθηκε από 9,7 εκατ. κυβικά το 2013 σε 10,4 εκατ. κυβικά το 2024, με τουριστική χρήση στο 5,4% — χαμηλό ποσοστό που εξηγείται από το ότι ο Δήμος Χανίων φτάνει μόνο μέχρι την Αγία Μαρίνα. Τα πλοία κατανάλωσαν 51.072 κυβικά το 2024, μειωμένα σε σχέση με το 2013, με τιμολόγηση 3,03€ για ελληνική σημαία και 3,63€ για ξένη. Οι απώλειες δικτύου βρίσκονται στο 37%, ενώ ο μέσος όρος χώρας είναι 60%, χάρη στην τηλεμετρία και τη συνεργασία με το Πολυτεχνείο, αλλά η αντικατάσταση δικτύων απαιτεί πολλά χρήματα. Για το βιολογικό, η επεξεργασία δεν είναι το πρόβλημα — κοστοβόρα είναι τα δίκτυα μεταφοράς που κανένα Υπουργείο δεν χρηματοδοτεί. Σχετικά με τη νεροκλοπή, πρόσφατα συνελήφθη δράστης στην πόλη και πλέον εφαρμόζεται πολιτική μηνύσεων με συνοδεία αστυνομίας στα συνεργεία.

Παρότι η Κρήτη είναι γεωλογικά ευνοημένη ώστε να αποτελεί «το τελευταίο οχυρό», ο κίνδυνος λειψυδρίας σε μελλοντικό χρόνο είναι πολύ μεγάλος. Οι μελέτες κατανάλωσης που χρησιμοποιούνται χρονολογούνται από το 2008 και είναι πολύ λανθασμένες — καταγράφουν ως αγροτική χρήση το 84% του νερού στην Κρήτη, ενώ στην πραγματικότητα λίγο πάνω από 50% πάει στον αγροτικό τομέα και τα υπόλοιπα στην αστική-τουριστική χρήση. Η Κρήτη έχει 2,5 δις κυβικά εισροή στον υδροφορέα και καταναλώνει 500 εκατ., αλλά κάθε χρόνο αντιμετωπίζει πρόβλημα λειψυδρίας — άρα κάπου οι αριθμοί δεν ταιριάζουν. Χρειάζεται νέα μελέτη σε παγκρήτιο επίπεδο μέσω Περιφέρειας και ΚΕΔΕ, μέτρα εξοικονόμησης, εφαρμογή γκρίζας ζώνης νερού στα ξενοδοχεία και μελέτη αξιοποίησης του βιολογικού.

Ζήτησε να διευκρινιστεί αν υπάρχει καταγραφή του ποσοστού απωλειών από βλάβες στα παλιά δίκτυα. Επίσης, ρώτησε συμπληρωματικά αν υπάρχουν στοιχεία για κλοπή νερού και αν εξακολουθεί να συμβαίνει.