Τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ) αποτελούν το βασικό εργαλείο για τον χωροταξικό σχεδιασμό και την οργάνωση του αστικού και αγροτικού χώρου στην Ελλάδα. Είναι σύνολα κειμένων, διαγραμμάτων και χαρτών με τα οποία καθορίζονται μια σειρά χωροταξικών, πολεοδομικών και περιβαλλοντικών ζητημάτων, σχετικών με τη χωρική ανάπτυξη και οργάνωση μιας περιοχής μελέτης. Ρυθμίζονται από τον νόμο 4447/2016 όπως τροποποιήθηκε με τον νόμο 4759/2020, και η έγκρισή τους γίνεται με προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ύστερα από γνώμη του Κεντρικού Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων.
Η εκπόνηση των ΤΠΣ γίνεται σε φάσεις που περιλαμβάνουν τη Μελέτη Πολεοδομικού Σχεδιασμού, τη Στρατηγική Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και τη Γεωλογική Μελέτη. Στην Ελλάδα τα προωθούμενα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια ανέρχονται σε 227 και αφορούν 730 Δημοτικές Ενότητες, τα οποία θα οδηγήσουν στο να έχουμε πολεοδομικό σχεδιασμό στο 80% της χώρας. Το πρόγραμμα υλοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Ελλάδα 2.0, με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU.
Τα ΤΠΣ καθορίζουν τις χρήσεις γης, τους όρους δόμησης, τα όρια οικισμών και τις περιοχές προστασίας, επηρεάζοντας άμεσα την αξία των ακινήτων και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Μόνο με τη δημοσίευση σε ΦΕΚ αλλάζουν επίσημα οι χρήσεις γης, οι όροι δόμησης, οι αρτιότητες, τα όρια οικισμών και η δυνατότητα ή μη εκτός σχεδίου δόμησης. Μέχρι τότε, το ισχύον πολεοδομικό καθεστώς παραμένει σε εφαρμογή. Η διαδικασία περιλαμβάνει φάσεις διαβούλευσης όπου οι πολίτες μπορούν να καταθέσουν τις απόψεις τους μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του ΥΠΕΝ.
