Ο Νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελεί ένα εκτεταμένο νομοθέτημα 761 άρθρων, το οποίο φιλοδοξεί να συγκεντρώσει, να κωδικοποιήσει και να εκσυγχρονίσει σχεδόν 2.000 διάσπαρτες νομοθετικές διατάξεις που διέπουν τη λειτουργία δήμων και περιφερειών. Σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση, η οποία διήρκεσε έως τις 4 Ιουνίου 2026, αναρτήθηκε από το Υπουργείο Εσωτερικών το νομοσχέδιο για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, μια ευρεία θεσμική παρέμβαση που φιλοδοξεί να επιλύσει μια εκκρεμότητα δεκαετιών.
Στο δεύτερο βιβλίο περιγράφεται αναλυτικά το σύστημα διακυβέρνησης των δήμων, η ταξινόμηση των νομικών προσώπων της αυτοδιοίκησης και η καταστατική θέση των αιρετών. Κωδικοποιούνται οι διατάξεις για σύγκληση, οργάνωση και λειτουργία του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου καθώς και της δημοτικής και περιφερειακής επιτροπής, ενώ γίνεται πρόβλεψη για ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας του δημοτικού και περιφερειακού συμβουλίου το αργότερο κάθε 4 μήνες. Ενώ σήμερα η συνεδρίαση λογοδοσίας πραγματοποιείται υποχρεωτικά κάθε δύο μήνες, πλέον θα διεξάγεται το αργότερο κάθε τέσσερις μήνες.
Με το σχέδιο νόμου επιχειρείται η ρύθμιση ζητημάτων που έχουν να κάνουν με την καθημερινή λειτουργία των αυτοδιοικητικών οργανισμών, ενισχύοντας την αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια και τη λογοδοσία. Ενισχύεται η λογοδοσία καθώς θεσπίζονται νέοι μηχανισμοί ελέγχου και καθίσταται υποχρεωτική η ψηφιακή δημοσιοποίηση όλων των αποφάσεων των αιρετών οργάνων, με στόχο την ενδυνάμωση της εμπιστοσύνης των πολιτών.
